İklim Elemanları: Hava Basıncı (Ders Notu)

Hava Basıncı Giriş Hava basıncı; atmosferi oluşturan gazların bir ağırlığı bulunmaktadır.Bu ağırlığın atmosfer altındaki ve atmosfer içindeki cisimler üzerine uygulamış olduğu ağırlığa veya kuvvete hava basıncı denilmektedir. Bunun için normal basınç değerleri 45.enlemde deniz seviyesinde 15oC sıcaklık esas alınarak ölçülmüştür. Bu değerlerdeki basınç normal basınç olarak kabul edilmiştir ve bu değer 760 mm.veya 1013 mb.dır. … Devamını oku

Sıcaklık Faktörleri (Ders Notu)

Sıcaklık faktörleri temel olarak dört grup altında ele alınır: Son üç faktör doğrudan etkilidir. Solar Konstant Değişmeleri Solar konstant, 1 cm²’ye dakikada gelen yaklaşık enerji miktarıdır; yaklaşık 2 kalori (2 cal/cm²/dak) olarak ifade edilir. Bu değer ortalama bir rakamdır ve bazı dönemlerde değişiklik gösterebilir. Yaklaşık olarak değeri 1,96–2,04 arasında değiştiği gözlemlenmiştir. Bu değerin değişmesinin başlıca … Devamını oku

İklim Elemanları: Sıcaklık (Ders Notu)

Sıcaklık, iklimi belirleyen iklim elemanlarının en önemlisidir. Diğer elemanlar sıcaklığa bağlı olarak ortaya çıkar. Yeryüzünün ısınmasının en önemli kaynağı Güneş’tir; diğer kaynaklar ise önemsiz değildirler. Örneğin volkanlar ve sıcak su kaynaklarından yayılan enerji, gökyüzündeki diğer yıldızlar gibi, yalnızca sınırlı bir etkiye sahiptir ve yaklaşık 0,1°C’lik bir etki sağlarlar. Güneş’ten gelen enerjinin önemli bir kısmı atmosferi … Devamını oku

Akarsularda Akım (Debi) ve Rejim (Ders Notu)

Akarsularda Akım (Debi) Akarsu Debisinin Hidroljik Önemi Hidroloji biliminde, akarsu akımı veya debisi, su kaynaklarının dinamiklerini anlamak için temel bir kavramdır. Debi, akarsuların taşıdığı su miktarını ifade eder ve sel yönetimi, su temini, tarım sulaması ile enerji üretimi gibi alanlarda kritik rol oynar. Bu bölümde, akarsu debisinin tanımı, ölçüm yöntemleri, zaman içindeki değişimleri ve etki … Devamını oku

Dünya’nın ve Türkiye’nin Başlıca Akarsuları ve Havzaları (Ders Notu)

Uzunluklarına Göre Türkiye’nin Akarsuları Giriş: Akarsu Uzunluklarının Hidroljik ve Coğrafi Önemi Türkiye, coğrafi konumu itibarıyla zengin akarsu sistemlerine sahip bir ülkedir. Akarsular, su kaynaklarının dağılımı, tarım, enerji üretimi ve ekosistem dengesi açısından hayati rol oynar. Akarsu uzunlukları, sınıflandırmalarda temel bir kriter olup, nehirlerin havza büyüklüğünü, akış hacmini ve çevresel etkilerini yansıtır. Bu bölümde, Türkiye’nin uzunluk … Devamını oku

Akarsular: Oluşumları ve Özellikleri (Ders Notu)

Akarsuların Oluşumu ve Özellikleri Kaynak suları, yağışlar, kar ya da buz erimeleri veya bir göl gideğenine bağlı olarak oluşan ve doğal bir yatak içinde akan su kütlelerine akarsu ismi verilmektedir. Akarsular büyüklüklerine göre dere, çay, ırmak ve nehir gibi isimler alır fakat bunları birbirinden ayırmak için kesin bir ölçüt söz konusu değildir. Yağışın yeryüzüne düştükten … Devamını oku

Diğer Kaynak Çeşitleri (Ders Notu)

-Yerkabuğunun yapısına göre kaynaklar: Karstik Kaynaklar Bunlar, karstik sahalarda, kalkerlerin çatlak, yarık, düden (ponor, subatan, suyutan), obruk (aven, jama) gibi boşluklarından yer altına sızan suların, gerek derin kısımlarda yer alan ve kalkerlerin erimesine bağlı olarak meydana gelen nispeten geniş su yollarında gerekse herhangi bir geçirimsiz zon üzerinde toplanmaları ve daha sonra yeryüzüne çıkmalarıyla meydana gelen … Devamını oku

Kuruluşları Bakımından Vadi ve Drenaj Tipleri (Ders Notu)

Vadiler enine profillerinin yanı sıra daha başka açılardan da sınıflandırılmaya tabi tutulur ve tiplerine ayrılırlar. Böyle bir ayırımda göz önüne bulundurulan noktalardan bir diğeri kökenleri veya kuruluş özellikleridir. Vadiler bu bakımından iki gruba ayrılırlar: Arazinin Eğimine Uygun Vadiler (Konsekant Vadiler) Kollar: İnsekant vadiler Arazinin Eğimine Uygun Olmayan Vadiler (İnkonsekant Vadiler) A. Epijenik (=Sürempoze) vadiler A. … Devamını oku

Vadilerin Boyuna Profillerinin Gelişimi, Kapma (Ders Notu)

Boyuna Profil : Akarsuyun doğduğu kaynak (=menba) kısmı ile denize veya göle döküldüğü ağız (= mansab) kısmı arasındaki yatağından geçen profildir. Akarsuyun boyuna profili ile yaptığı taşıma, taşımış olduğu yük ve biriktirme arasında yakın bir ilişki vardır. Vadilerin veya akarsuların gelişimi üzerine kuruluş anındaki topografyanın eğim şartları boyuna profili üzerinde etkilidir. Denge Profili : Akarsu … Devamını oku

İklim ve Atmosfer (Ders Notu)

1.GİRİŞ 1.1.KLİMATOLOJİNİN TANIMI VE KONUSU Bir yerdeki hava olaylarının uzun yıllar sonucunda göstermiş olduğu ortalama durumu inceleyen bilim dalıdır. Klima = İklim Loji = Bilim = Etimolojik ( Sözlük) anlamı. Klimatoloji Neden Önemlidir? 1 – Litosferdeki etkisi (Fiziksel, Kimyasal çözülmeler, Toprak oluşumu vb iklimle ilişkilidir). 2 – Hidrosferdeki etkisi (yeryüzünde akarsuların meydana gelmesi rejimlerinin oluşumu, … Devamını oku