Kıyı Aşınım Şekilleri (Ders Notu)

Kıyı Şekilleri

AŞINIM ŞEKİLLERİ

1-Falezler (Yalıyarlar)

2-Abrazyon Platformları (Dalga Aşınım Düzlükleri)

3-Asılı vadiler (Vallause’ler)

BİRİKİM ŞEKİLLERİ

1-Birikim Platformları (Birikim Düzlükleri)

2-Plajlar

3- Kıyı Okları ve Kıyı Kordonları

4- Tombololar

5- Deltalar

6- Resifler

7- Kıyı Kumulları

3.1.Aşınım Şekilleri

Falezler (Yalıyarlar, Cliffs)

Deniz ve göllerin kenarlarında bulunan ve dalga aşındırmasına bağlı olarak meydana gelmiş bulunan dikliklerdir. Bununla birlikte, deniz ve göllerin kenarlarında görülen bütün diklikler dalga aşındırmasına bağlı olarak meydana gelmemişlerdir. Örneğin tektonik hatlara bağlı olarak oluşmuş dalga aşındırması dışında şekillenmiş dikliklere sözde falez veya yalancı falez denilmektedir. Ayrıca, fırtınalı zamanlarda bile dalgaların erişemediği, yani iyice gerilemiş ve dalga aşındırmasının etkisi dışında kalmış falezler de bulunmaktadır. Bu falezlere ise ölü falez denilmektedir. Buna göre falezler ;

1- Aktif Falez

2- Yalancı veya Sözde Falez

3- Ölü Falez gibi sınıflandırılır.

Abrazyon Platformları (Dalga Aşındırma Düzlükleri)

Dalga aşındırmasına bağlı olarak gerileyen falezlerin önlerinde meydana gelen düzlük veya platformlardır. Yüzeyleri oldukça düz olanları bulunduğu gibi, üzerlerinde aşınımdan arda kalmış kaya kalıntı ve çıkıntıları veya adacıklarına rastlananları mevcuttur. Üzerlerinde ayrıca birikim malzemeleri de bulunabilmektedir. Falezlerin gerileme durumlarına göre geniş veya dar düzlükler söz konusudur.

C:\Users\pc\AppData\Local\Microsoft\Windows\INetCache\Content.Word\kıyı5.png

Asılı Vadiler (Vallause’ler)

Kıyı bölgelerinde yer alan akarsulara ait vadilerin ağız kısımlarının, falezlerin gerileme hızından daha düşük bir hızla derinleştirilmelerine bağlı olarak, taban kısımlarının deniz seviyesinden daha yukarılarda kalmaları sonucu oluşmuş vadilerdir.

Büyük akarsulara oranla küçük akarsu vadilerinin tabanları, geriye doğru hızla yükseldiklerinden daha çabuk asılı vadi durumunu alırlar. Bu tip vadilere İngiltere ve Fransa’nın Manş Denizi kıyıları verilebilir.